1404-01-18(panahian)

اعوذو بالله من الشیطان الرجیم 

حجت الاسلام پناهیان: سلام علیکم خدمت بینندگان خوب سلام عرض می کنم ماجرای بقیع که فرمودید واقعا جای تاسف و تأثر دارد برای مومنین عموم مسلمان ها چه مومنینی که در مذهب شیعه مشرف هستند به این طریق شریف و چه دیگر مومنین از مسلمانان که شاید هزار سال بود که زیارتگاه بقیع زیارتگاه بود اما از اون وقتی که صهیونیست ها پایشان به منطقه غرب آسیا باز شد این ماجرا پیش آمد در واقع ما نباید ماجرای بقیع را از چشم اهل سنت ببینیم بلکه فرقه ای به نام وهابیت که تحت سلطۀ انگلیسی ها و تحت نفوذ صهیونیست ها اومدند این کار را کردند و باز باید این نکته را هم بگویم که قبر مطهر ائمه هدی علیهم السلام قبور مطهرشان در قبرستان بقیع نبوده در خانه ای از خانه های بنی هاشم کنار قبرستان بقیع بوده و الان مثلاً گفته می شود قبرستان بقیع چون در اون محدوده قرار گرفته و الا بعضی از حرف هایی که می زنند اینجا جزو قبرستان است اینطور نبوده از اول هم تدبیر شده بود ائمه هدی علیهم السلام ابتدائاً امام حسن مجتبی علیهم السلام در خانه از خانه های بنی هاشم به خاک سپرده شدند و بعد دیگر امامان ما ولی خوب الان دیگر مشهور است به قبرستان بقیع.

انشاء الله این زیارتگاه بسیار پر نور و غمبار را ما ببینیم یک روزی آباد شده خوب دیگر چون خیلی فاصله گرفتیم از نوروز و سال جدید آغاز شده و عید فطر هم دیگر پشت سر گذاشتیم تبریک نگفتیم به خاطر اون ایام ولی آرزو می کنیم سال خوبی داشته باشند همه بینندگان.

ملایی:  خیلی متشکرم انشاالله شما هم همینطور انشاالله سالی سرشار از سلامتی و برکت ما تا قبل از اینکه یک فاصله ای بیفتد خدمت حضرتعالی که می رسیدیم برایمان بحث مدیریت ذهن را می فرمودید چرایی اش و کجا به درد ما می خورد و اساساً تعریفش چی است و نمودهایش و اینها فکر می کنم امروز اگر موافق باشید یک کاری کنیم هم به این ایامی که هستیم مرتبط باشد بحث مان و هم بحث اصلی که مدیریت ذهن است ما ماه رمضان را پشت سر گذاشتیم در ماه رمضان آورده های ارزشمندی را مومنین الحمدلله به دست می آورند حفظ آن آورده ها چگونه می تواند اتفاق بیفتد و ارتباط و نسبتش با توانایی ذهنی و مدیریت ذهن.

حجت الاسلام پناهیان: بسم الله الرحمن الرحیم

بنده می خواستم در مورد مدیریت ذهن بحثی را عرض بکنم از مفاهیم بسیار کلیدی و بلند مرتبه در دین و ارتباط با پروردگار عالم که با این سوال شما یک مقدار بحث را تغییر می دهم کاربردی تر بحث بکنیم واقعا اگر ما بخواهیم رمضان را حفظ کنیم معنویت و حلاوت رمضان را نگه داریم برای خودمان مهمترین یادگار از ماه مبارک رمضان نماز است همه ی کسانی که از رمضان لذت بردند اشتیاق دارند ماه رمضان بعد ماه رمضان بهتری باشد دوست دارند خوبی های ماه رمضان را حفظ کنند برای خودشان و حتی در اثر این ماه رمضان هر چی گرفتند از برکت و نور این را در طول سال افزایش بدهند و در همان فضا زندگی کنند به نماز باید اهمیت بدهند و حالا ربط نماز با بحث ما که مدیریت ذهن هست این است که مهمترین دوباره عرض می کنم مهمترین مهمترین تمرین پیدا کردن قدرت در مدیریت ذهن نماز است، نماز یک خصوصیاتی دارد در اثر تکراری بودنش تکراری بودن از کارش و مکرر بودن نماز خیلی از عوامل جلب توجه را حذف کرده شما یک کار جدید می کنید توجه دارید ولی نماز چون تکراری است می توانید بدون توجه آن را بخوانید یک دفعه می بینید نماز تمام شد یک جورایی عادت می شود کلمه عادت معمولا استفاده می شود ولی کلمه دقیقش این است که ما وقتی که نماز یک امر بسیار تکراری برای ما می شود بسیار بی توجه خواهیم بود درش دیگر جاذبه ای ندارد و چیز جدیدی ندارد که توجه ما را جلب کند اینجا یک خلأیی به وجود می آید که ما شروع کنیم به تمرین توجه الان اگر کسی توجه به این برنامه بکند اون مثلاً جاذبه های این برنامه است که یا مطالبش و یا هر عامل دیگری توجه او را جلب کرده یک کسی به فوتبال توجه کند خوب بالاخره حوادثی در فوتبال اتفاق می افتد و یا فیلم سینمایی و سریال و اینها که اونها توجهش را جلب کرده اگر کسی به موسیقی توجه کند حتی خیلی از موضوعات دیگر مثل اینکه یک نوار نوحه گذاشتید شما و یک نوار قرآن گذاشتید شما می تواند جالب بودن صوتش توجه شما را جلب کند ولی در نماز هیچ کدام از اینها نیست خودت باید بخوانی و حمد هم که از حفظ هستید مطلب تازه ای ندارد که توجه ما را جلب کند حالا یک خلأ پدید اومده و یک فضا پدید اومده که ما شروع کنیم به کنترل ذهن و مدیریت ذهن و با توجه نماز بخوانیم ببینید پس نماز طوری طراحی شده که فضایی برای ما ایجاد کند که در این فضا امکان تمرین داشته باشیم اگر کسی برایمان جذاب سخنرانی کند ما دیگر امکان تمرین نداریم چون او دارد توجه ما را جلب می کند کار ما را آسان کرده و در واقع کار توجه کردن را آسان کرده ولی قدرت توجه پیدا کردن و قدرت مدیریت ذهن پیدا کردن را سخت کرده و اگر ما همیشه به واسطه عوامل بیرونی توجه پیدا بکنیم روز به روز قدرت مدیریت ذهن مان ضعیف تر می شود و کجا ما قدرت مدیریت ذهن خودمان را می توانیم بالا ببریم؟ بعضی ها از یک کلماتی استفاده می کنند و رفتارهای اسمش را می گذارند مدیتیشن بالاخره در ورزش یوگا و خیلی از فرهنگ ها یک رسومی وجود دارد برای اینکه این ذهن خودشان را متمرکز کنند و تخلیه کنند و هر اتفاقی که باید رخ بدهد ما داریم یک همچین تمرینی را و اون تمرین در محضر خداست و بواسطه عظمت خداست و چه پاداش و اجر عجیبی و چه انفتاحی برای روح انسان و چه سعه ای برای صدر و چه لطافتی برای قلب به ارمغان می آورد و ما وقتی که می خواهیم تمرین داشته باشیم برای مدیریت ذهن خالی نمی بندیم پر است این تمرین ما همۀ تمرین هایی که برای مدیریت ذهن در رشته های روانشناسی و امور دیگری که هست پیشنهاد می دهند خالی است هی می گویند ذهنت را تخلیه کن ولی خالی است گفت اون قطار چه خالی می رفت یک قطاری برای ذهن درست می کنند ولی توش چیزی نیست اینجا خدا خودش را می آید واسطه می کند به خاطر امر من به خاطر حضور من و به خاطر قرب من و به خاطر توجه من بیا به چیز دیگری این چند لحظه را توجه نکن و من هم در نماز هیچ عامل جلب توجه کننده نگذاشتم تا تو بتوانی تجربه کنی این را خدا پادرمیانی کرده من اگر بگویم نماز مهمترین اثر تربیتی اش نه اثر تربیتی اثر روحی اش و اثر وجودی نماز مدیریت ذهن است سخن به گزافه نگفتم نزدیک است آدم بگوید نماز هدفش افزایش قدرت مدیریت ذهن است چون تمام عوامل را فراهم کرده در روز پنج مرتبه و هر روز در هر شرایطی بهتر است سر وقت باشد مگر اینکه کسی مانعی داشته باشد و بعد اذکارش تکراری می توانید یک سوره را شما جابجا کنید ولی حمد اصلی ترین سوره است که نماز بدون حمد اصلا نماز نیست رکوع و سجودش تکراری است و قبله تکراری است حتی می فرماید بهتر است در خانه جای نماز در یک جا باشد تغییر ندهید جایش را بعد گفته می شود در روایات که فرموده اند اگر محتزری خواست جان بدهد لحظات سختی است او را در جای نمازش بگذارید ببرید در مصلای خودش و اون وقت ببینید چه آرامشی به او خواهد داد خوب جلوی نماز خوان چیزهایی که توجه و حواس را پرت می کند نباشد مثلا ما مقابل تلوزیون نماز بخوانیم تلوزیون یک صحنه ای داشته باشد که توجه معنوی ما دعای کمیلی پخش کند و یک حرف خوبی اینجا خودتی خودت باید تلوزیون نباید نگاه کنی باید به مهر نگاه کنی و چیزی نباید بشنوی و حرکت دیگری نباید انجام بدهی خوب اینها همه اش یعنی اینکه من یک فضای خلأیی را ایجاد کردم تا تو بتوانی تمرین کنی مدیریت ذهن را اگر کسی گفت فلسفۀ نماز تمرین مدیریت ذهن و تقویت مدیریت ذهن است سخن به گزافه نیست البته نماز سه مرحله دارد مرحله رفتاری و مرحله رفتاری چی است در نماز؟ همین که وضو می گیریم و همین که لباس آراسته و پاک این رفتاری که سر نماز انجام می دهیم می ایستیم رو به قبله الله اکبر تکبیر می گیریم و دست ها را به معاذی گوش بالا می آوریم و رکوع و سجود این را درست انجام می دهیم که با فیزیک بدن ما ارتباط دارد حتی تلفظ به زبان عربی دقیق این مرحله رفتاری در نماز هست توجه رفتاری بعد از توجه رفتاری که معمولاً هست اگر توجه رفتاری نباشد نماز باطل می شود و یا اشکالاتی درش ایجاد می شود که نزدیک به بطلان است این را مردم معمولاً رعایت می کنند دو مرحله دیگر دارد یکی مدیریت ذهن در نماز است و مدیریت رفتار است اعضاء و جوارح نه مدیریت ذهن که این خیلی مهم است از علامه طباطبایی رضوان الله تعالی علیه پرسیدند چیکار کنیم توجه مان در نماز معطوف شود به خدا و به اذکار ایشان شاید از باب مبالغه فرمودند نمی شود کلمه نمی شود فرمودند که سخت است این محصول همه بی توجهی هایی است که شما در طول روز داشتید محصول همه ی توجهاتی است که به امور غیر داشتید و خودش را سر نماز نشان می دهد ولی ما اگر بتوانیم فرمان را برگردانیم سر توجه سر نماز و کنترل بکنیم این فرمان توجه از دست مان نرود تمام بی توجهی ها و تمام توجهات به امور دیگر از آثار مخربش از بین می رود مرحله بالاتر را بگویم برگردم به این مرحله، مرحله بالاتر توجه قلبی است که با اشک با گریه و با احساس خوف از خوف از خدایی که خوف استرس زا نیست اون مرحله را اگر کسی داشته باشد که خیلی عالی است فعلا ما در مورد توجه قلبی صحبت نمی کنیم توجه قلبی عالی ترین مرحله است و توجه رفتاری کمترین است اما وسط کاری که ما می توانیم بکنیم توجه ذهنی است یعنی مدیریت ذهن در نماز توجه قلبی در نماز نمی شود سخت است و اصلاً او باید خودش بیاید به زور گریه کند و به زور عاشق شود به زور خوف از مقام ربوبی را بالا ببرد اون یک چیز دیگر است امیر المومنین علیه السلام به سمت نماز می رفتند مصلا رنگ چهره شون عوض می شد حضرت زهرا سلام الله علیها ارکان بدنشان به لرزه می افتاد اونها یک چیزهایی می فهمند از حضور پروردگار که قابل تصور هم برای ما نیست اونجا نمی توانیم به خودمان زور بگوییم ولی در مدیریت ذهن می توانیم ما در مدیریت ذهن اگر بدانیم این را از ما خواستند اگر بدانیم این چه اثری دارد در ما در روایتی هست حضرت رسول می فرماید خدا وقتی که بندۀ او به او توجه می کند خدا هم به او توجه می کند بعد وقتی که بنده حواسش یک مرتبه پرت می شود و دوباره حواس خودش را بر می گرداند خدا کماکان به او توجه می کند دو مرتبه و سه مرتبه حواسش پرت می شود از سه مرتبه بیشتر حواسش پرت شد دیگر خدا بهش توجه نمی کند و اون نماز فایده ای ندارد اگر خدا به کسی توجه کند چه اتفاقی می افتد؟ منبع اصلی نور و انرژی چطوری آدم شارژ می شود اگر گفتیم که بیماری هایش تسکین پیدا می کند  و ذکره شفاء بیراه نگفته حالا من نمی خواهم توی کار اطباء دخالت بکنم ولی همه طبیبان مدرن و سنتی و ایرانی و اسلامی می دانند چقدر بیماری ها ناشی از ذهن انسان است وضعیت جسمی انسان چقدر تحت تاثیر ذهن است بلاشک همه ی اطباء این را قبول دارند چگونگی اش را در موردش حرف دارند و کم و زیادش را همه قبول دارند و همه معتقدند زیاد است و وقتی شما ذکر خدا را شفا می دانید و این حرف خداست و نماز خواندن ذکر رسمی است ذکر رسمی خدا نماز است ذکر بزرگ خدا نماز است اقم الصلات لذکری درسته و ذکره شفاء اقم الصلاۀ لذکری اگر شما دیدید که مثلاً گفتند سردی ات کرده و این گرمی را بخور ولی یک نماز خوب خواندی وجودت گرم شد و احتیاج احیاناً پیدا نکردی به اون خوراکی تعجب نکن دارم به عنوان احتمال عرض می کنم گفتند این بیماری هست این مسکن را بخور اگر نماز را خوب خواندی و دیدی نیازی به این مسکن نداری تعجب نکن بگذارید جسم خودش خودش را اصلاح کند واقعاً نماز برای شفای روح فقط نیست شفای جسم را هم می تواند تاثیر بگذارد می تواند درسته؟ و شما وقتی که در نماز توجه به خدا می کنید خدا به تو توجه می کند مرتبه ی اون توجه و عنایت پروردگار بالا می رود و عمیق می شود و در تک تک سلولهای تو نفوذ می کند طبیعتاً اثر بالایی خواهد داشت اگر بعدش فکرت باز شد و توانستی پیچیده ترین مسائل علمی را حل بکنی تعجب نکن این حرف های ابن سینا است می گوید که من وقتی به مسئله غامض علمی می رسیدم نمی فهمیدم که چطور باید حل کرد می رفتم دو رکعت نماز می خواندم این مسئله حل می شد الان من اگر بر اساس حرف ابن سینا بگویم پشت کنکوریا نماز را با توجه بخوانند و ببینند ذهنشان چقدر بهتر می شود بعضی ها تمسخر خواهند کرد؟!

ملایی:  نباید

حجت الاسلام پناهیان: نباید حالا همه که گوش نمی دهند یکی از نوابغ اخیر جامعه خودمان که یک مدال جهانی هم در شیمی ظاهراً آورده المپیاد یکی از دانشمندان برجسته جهان شدند و جایزه جهانی اینطوری گرفتند کتابی از خاطرات خودشان دارند ایشان هم نوشته اند در کتابشان که من با نماز ذهن خودم را فعال می کنم حالا توضیحاتی که هست من اسم شریفشان یادم نیست اگر می آوردم حتی کتابش را شاید بد نباشد کتاب خاطرات یک دانشمند نمی خواسته که برای ما حزب اللهی بازی در بیاورد واقعیت زندگی خودش را گفته و یا ظاهراً اینطور نوشته اند که در کتاب که اثر زیارت حرم امام رضا چی است در ذهنشان خوب پس توجه به خداوند متعال باید یک توجهی را از جانب خداوند متعال به انسان می رساند و ما اون را نیاز داریم حداقلش مثل شارژ موبایل می ماند ما انسان هستیم و بالاخره انسان یک منبع انرژی است من در این حرف های خارجی ها می دیدم می گفتند انسان بیشتر از غذا به انرژی احتیاج دارد نمی خواهم به این دانش ها وارد شوم ولی چقدر این حرف شبیه حرف امیر المومنین علی علیه السلام است می فرماید مومن انرژی خودش را از غذا نمی گیرد از نیتش می گیرد حالا ببینید چطوری علمی توضیح دادند که ما بیشتر انرژی مان را از غذا و آب و هوا نمی گیریم از یعنی بیشتر آنچه که نیاز دارد بدن یک چیزی است به نام انرژی و بعد این را توضیح می دهند و می گویند چطوری شما از طبیعت انرژی بگیر خیلی عالی است من قبول دارم این حرفها را از طبیعت انرژی بگیر و پای برهنه می گوید روی خاک بایست و انرژی بگیر و توی روایات ما هست که وقتی که شما می خواهید یک خانه ای را انتخاب بکنید مثلاً از سه متر یا چند متر بالاتر نباشد از زمین این بعضی از دانش های امروز این را تایید می کنند یعنی تجربه اش شون روایت نیاز به تایید ندارد تجربه به اینجا رسیده که درست است البته الان در برج های مرتفع هر چی می رود بالا خانه گرانتر می شود نسبت به این پس فردا شاید این را ثابت کرد و به این روایت رسید چرا انسان از خاک انرژی می گیرد طبیعت کلاً انرژی می دهد به انسان این راحت است و طبیعی ترین نیاز ما توجه خداست آب و سنگ و خاک و اینها انرژی می دهند به اینها خوش به حال کسانی که توفیق داشتند یک سفری در طبیعت بروند زدند در بیابان دیدند چه انرژی هست خدا هم همین است خدا در طبیعت ماست و نیاز طبیعی ماست نیاز طبیعی ما به توجه خدا خیلی بالاست بعضی ها فکر می کنند متاسفانه دین یک امر اعتقادی است صرفاً و اعتقاد را هم بد ترجمه می کنند اکثر آموزش های دینی رایج ما همینطوری با ما صحبت می کنند دین داری یعنی طبیعی بودن و مثلاً امیر المومنین علی علیه السلام می فرماید ما نحلا سبحانه ان شیء الا اغنائاً خدا از چیزی نهی نکرده مگر اینکه بی نیازی بهش اگر گناه کنی بر خلاف طبیعت ات رفتار می کنی صدمه می خوری آدم طبیعت خودش را نمی شناسد و دین می آید اون طبیعت را به ما توضیح می دهد آیت الله العظمی بهجت می فرماید آدم عقلش برسد خودش می فهمد چند رکعت نماز باید چه ساعاتی بخواند نیاز به حکم خدا ندارد نیاز طبیعی اش است چون نیاز طبیعی است حکم خدا لازم است بخوابید و حکم خدا لازم است بخورید نیاز طبیعی است و می دانی چقدر می شود می فرماید آدم عاقل این را هم می فهمد چرا خدا می گوید نماز بخوانید همانطوری که می فرماید نظافت داشته باشید و همانطور که می فرماید بخوابید و همانطور که می فرماید جسم خودت را چاقو نزن حرام است دیگر اصرار به نفس آسیب می زند نیاز نبود بگوید آقای بهجت خیلی حرف عجیبی می زند می فرماید کل عوامل خدا ارشادی است یعنی حالا ما هم ارشاد داریم می کنیم خودت که می فهمی این چیزها را عبادت یعنی بازگشت به طبیعت نماز مثل کوهنوردی و مثل شناست و مثل هوای پاک بهاری است هیچ فرقی نمی کند آقا شما مقدسات دینی را آوردید در حد طبیعیات قرار دادید همین طبیعیات هم مقدس هستند طبیعت را خراب نکنیم سکولار بازی را ما مذهبی ها بیایید باب نکنیم لا اقل طبیعت در یک درجاتی کمتر روی ما اثر دارد و در درجاتی بیشتر هر چی درجه اش بیشتر باشد قداستش بیشتر می شود همین است چیزی نیست مگر ما می گوییم خدا امری است طبیعی نیاز ما به خدا امری است طبیعی خدا پرستی یک غریزه طبیعی است این شأ ن خدا را پایین آوردیم مسجد کجاست مسجد محلی است که ما را به طبیعت اجتماعی خودمان برگرداند و جایی است که ما کمک می گیریم از جامعه برای مدیریت ذهن ببین همه دارند نماز می خوانند افکار مثل اتوبوس وحشتناک نیست تو اتوبوس هر کی فکرش یک جاست اینجا شما همه آدم ها کنار هم دیگر ایستادند یک فکر می کنند چقدر کمک می کند به مدیریت ذهن شما نماز جماعت چقدر جالب است چه طرحی دارد مهمترین کمک برای مدیریت ذهن در نماز جماعت است اصلا این امواج ذهنی آدم ها که یقیناً روی همدیگر تاثیر دارد بعد این آدم هایی که اومدند در مسجد همه به خاطر خدا آمدند دیگر به خاطر پول که نیامدند و به خاطر ترسشان از پلیس ما که پلیس هایمان اینطوری نیستند به خاطر خدا آمدند می توانست نیاید حتی بعضی هایشان مذمت هم شدند بعضی هایشان از خود گذشتگی هم کردند و برویم در صف این نمازگزاران بایستیم از امواج ذهنی اینها کمک بگیریم برای امواج ذهنی خودمان مسجد ما را به طبیعت بر می گرداند لذا معماران مسجد در قدیم دیدید مساجد را در طرح معماری اسلامی چقدر طبیعی می ساختند گل و بته های محراب را دیدید طبیعی است انگار رفتید توی یک بیشه زاری و این پیچک ها را می بینی در اطراف خودت روی درخت ها هست حالت محرابی که وجود دارد بعضی از دانش ها توضیح می دهند طبیعت انسان با این حالت های محرابی ارتباط دارد معمولاً اماکن مقدس را اینطوری می خواهند عبادت کنند اینطوری درست می کنند اینها چون با طبیعت ما جور در می آید مسجد حس خوبی داریم گنبدی چک می کنند یک روایت و آیه داریم گنبدی شکل کنیم نه اون معمار فهیمی که طبیعت انسان را فهمیده و انسان در همچین فضایی آرامتر است انگار حاله ای در اطراف انسان هست و اگر سقف را اینطوری صاف می ساخته نوک حاله اش می خورده به اون و این حس ایجاد نمی شد حالا که می گویند با بعضی از ابزار انرژی اطراف انسان را می شود دید حالا من اصلا نمی خواهم در این حرف ها دخالت کنم ولی معماران ما چطوری فهمیدند که این معماری خوب است این طرح ها خوب است همه اش هم الهام گرفته از طبیعت است همانطوری که در جمع اعضای هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی بودم آقای دکتر ولایتی عضو هیئت علمی یا هیئت رئیسه اونجا طبیعتا هستند تو جلسه گفتند ما نمی دانیم که بو علی سینا اون زمان چطوری خاصیت گیاهان را تشخیص می داد گفتم واقعا نمی دانید؟ من می گفتم من عوام هستم خبر ندارم تعجب می کردم که این دستگاه ها را که نداشتند گفت نه ما هم نمی دانیم الان صریح می گویم در جمع ایشان مطرح کردند و اطباء دیگر هم حضور  داشتند امکانات الان را که نداشتند چطوری بوده؟ تجربه کردن این هم که ما این را دادیم به یک بیمار تو از کجا فهمیدی این را باید بدهی

ملایی:  بعد هم چند تا بیمار و چند تا تجربه این همه دارو و حرف

حجت الاسلام پناهیان: ایشان وقتی که پزشکان متخصص ما این حرف را می زنند معلوم می شود آنجا یک حکمتی بوده و یک ارتباط روحی با طبیعت برقرار می شده یک قرابتی داشته با این هم معماری و هم امور دیگر غذاهایی که برای ما درست کردند غذاهای طبیعی و درست همه اطباء می گویند غذاهای فست فودی نخورید اینها دیگر طبیعی نیست نماز غذای طبیعی ماست و ما را به طبیعت بر می گرداند و چقدر زیباست که ماه رمضان مقارن با بهار شد و ما این بازگشت به طبیعت و زنده شدن طبیعت را با زنده شدن طبیعت در مراتب عالی انسان همراه دیدیم که عبارت بنده را دقت فرمودید من یک بار دیگر این عبارت را بگویم عرض نکردم که بهار طبیعت همراه شد با بهار معنویت تقریبا این عبارت می شود گفت غلط است یا غلط انداز است طبیعت بهار همراه با طبیعت عالی در وجود انسان شد اون هم طبیعت است معنویت هم طبیعت است مراتب پایین طبیعت که به گیاهان اثر می گذارد و روی کره زمین پهن می شود با مراتب عالی طبیعت در وجود انسان هماهنگ شد مراتب عالی طبیعت است دیگر نماز و روزه و روزه بازگشت به طبیعت عالی است حتی من نمی خواهم اسم کلمه ی معنویت را استفاده کنم غلط انداز است طرف فکر می کند چیزی ما داریم به نام مادیات و یک چیزی داریم به نام معنویات نه اینها مراتب مختلف از طبیعت است مثل مراتب مختلف صنعت یک مرتبه تکنولوژی است یک مرتبه نانو تکنولوژی است نانو تکنولوژی فرقش با تکنولوژی چی است تکنولوژی می آید همین اشیائی که می بینید آهن و فولاد اینها را به هم وصل می کند و یک کاری می کند نانو تکنولوژی اصلا یک تکنولوژی دیگر است می آید یک تصرفی در این آهن و فولاد می کند شما یک شیء ای پیدا می کنید محکمتر از فولاد و به شدت سبک تر از فولاد البته سبک تر از چوبی اصلا نانو می گویند یک تکنولوژی دیگر است و یک مرتبه عالی از تکنولوژی است یک مرتبۀ مثلا صنایع تعابیری به کار می برند هایتک این یک مرتبۀ بالاتری است اون هم صنعت است و این هم صنعت است در مورد طبیعت هم همینطور ما وقتی که توجه می کنیم به خدا توجه خدا را جلب می کنیم و عالی ترین مراتب طبیعی روح را به دست می آوریم عالی ترین مراتبی که خراب شده بود خدشه خورده بود خراش افتاده بود درش و کم کم داشتیم اینها را از دست می دادیم پس اگر ما توجه در نماز بکنیم یک ذکری داریم در ابتدای نماز خوب است این ذکر گفته شود قبل از شروع نماز وجهت وجهی للتی فطر السموات و الارض وجهت رو کردم این رو کردم یک روی جسمی است این مرتبه بالاترش روی ذهنی است و مرتبۀ بالاترش روی قلبی، روی قلبی باید خودش حاصل شود ولی روی ذهنی را می توانیم تمرین کنیم توجه بدهیم آقای بهجت می گفتند که سعی کنید در نماز توجه تان را به حداقل معانی نماز بدهید حالا من این مدیریت ذهن را چند مرتبه دارد اون هم عرض می کنم فعلا اجمالا فرمایش آقای بهجت را ببینید می فرمودند نمی شود ذهن فرار است و حرکت می کند و می رود هر موقع متوجه شدید که ذهنتان رفته از توجه در نماز برگردانید رهایش نکنید دوباره اگر دیدید رفت دوباره تلاش کنید برش گردانید اینقدر این کار را انجام دهید به عنوان تمرین علامه طباطبایی هم به صورت دیگری این را بیان می کند یعنی ذهن انسان سر نماز فرار می کند چقدر ما ضعیف هستیم در کنترل ذهن اول نماز می گفتیم نه این نماز را هم با توجه می خوانم یک دفعه می بینی کجا هستی الان کل حمد و سوره تمام شد موقع رکوع می فرماید آقای بهجت می فرماید خسته نشو همان جایی که متوجه شدی ذهن رفت همانجا برگرد و دوباره ادامه بده متوجه اش کن که به سمت کی هستی و کجا داری می روی حالا توجه در نماز چند مرتبه دارد

ملایی:  یک چیزی یادم آمد شاید در مسیر بحث کمک کند به فهم من و نه به فرمایشات شما که حضرت آیت الله جوادی عاملی یک تعبیری دارند فکر می کنم مضمون این باشد امیدوارم اشتباه نکنم که اذان یعنی هان وقت الزیاره یعنی وقت زیارت رسید و نماز زیارت نامه ی خداست تعبیر آیت الله جوادی عاملی این همین است اینطوری نگاه کنیم به قصه که الان روبروی

حجت الاسلام پناهیان:با توجه نماز بخوانیم ببینید چرا توجه کردن به خدا سخت است یکی از دلائلش این است که نمی فهمیم به نفع مان است نمی فهمیم نیازمان است و نمی فهمیم نیاز طبیعی است من آدم هایی را می بینم می روند در ورزش یوگا و خیلی از این مدیتیشن ها خیلی راحت مربی بهشون می گوید الان چشم هایتان را ببندید واقعا می بندند و بچه های حرف گوش کنی اینطوری بنشینید و دستتان را اینطوری بگذارید چقدر دقیق گوش می دهند اینها معتقد هستند؟ نه می دانند چی را می دانند؟ فایده اش برای خودشان است خوب من به اون دوستان و به نماز خوان ها می گویم به خدا قسم نماز بیشتر فایده دارد برای خودمان ما لطف به خدا که نمی کنیم که به خودمان است من دارم انرژی می گیرم و من دارم به طبیعت خودم بر می گردم و من دارم سلامتی جسم خودم را به همراه می آورم باز اینجا یک توضیح دیگر عرض کنم بعضی ها فکر می کنند اینطوری حرف زدن مغایر اخلاص است ما قبلا این را صحبت کردیم یک کمی چرا اینقدر تو به فواید مادی مثلاً نماز و عبادت و خیلی چیزهای دیگر می پردازی پس اخلاص چی می شود؟ می گویم اخلاص مگر مال جایی است که خدایا هیچ فایده ای که برای من نداشت به خاطر تو که این اخلاص عوام است بلکه اخلاص احمقانه است اخلاص عارفانه این است فایده سنگین برایت دارد می دانی فایده دارد ولی باز به خاطر خدا می خوانی و شرمنده خدایی و شاکر خدا که این همه فایده برایت قرار داده خدا خیلی عظمتش بالاتر از این است که شما بخواهی یک کاری را برایش انجام بدهی برای تو فایده نگذارد اصلا نماز خواندن متکبرانه است که شما فکر کنی هیچ فایده ای برایت ندارد خودبخود به سمت تکبر می رود حداقل مرتبه توجه در نماز توجه ذهنی، توجه به رفتار است خدایا ببین من صاف ایستادم من تکان نمی خورم همین توجه به حرکات و سکنات رکوع و توجه کنیم که خم شدیم حواسمان هست توجه کنیم که خم شدیم حواسمان هست توجه کنیم که سجده رفتیم از شدت تواضع همین توجه کنیم بگویم مثلاً تعبیر امیر المومنین علی علیه السلام از میانه بشکنم در مقابل خدا و هم هانون علی اوساطهم و مفترشون لجباه و اکفر اطراف اقدامهم فرش روی زمین خواستی صورت به خاکم بنگری بحر مویت در هلاکم بنگری هان بیا هان ببین افتاده ام از پا برت سودم سر تا قدم را بر درت ای تواضع از نگاه تو خجل چون تو سجده تو رکوع یک ارتباطی با نگاه دارد و اون هم اینکه شما همیشه به مهر نگاه کنید وقتی که رکوع می روی به پاهات نگاه کنی باز هم سرت پایین است چشمت را باز نکن بر دو کتفم داغ قربانی بزن یا به سر تاج سلیمانی بزن فرقی نمی کند الان می توانم بگویم سرم را آوردم پایین تاج بگذاری روی سرم بر دو کتف من داغ قربانی بزن که بنده ای را که می خواستم قربانی کنم فرق نمی کند اون بنده خدا بودن عین پادشاهی است توجه به این رفتار غرق این توجه باشد آدم این ادنا مراتب توجه است بعد توجه به الفاظ من چی دارم می گویم بعد توجه به معانی الفاظ بعد توجه به لوازم معانی الفاظ است چهار مرتبه شد   

ملایی:  یک توجه به رفتار و حرکات و سکنات دو توجه به الفاظ و آنچه که به زبان می آید و توجه به معانی آنچه که می گوییم و چهارم توجه به لوازم معنا آنچه که من می خوانم چه اقتضائی دارد و چه معانی عمیقی به دنبالش هست

یک کوچولو دیگه ادامه بدهیم به اندازه ای حدود یکی دو دقیقه من دو تا نکته با بیننده ها دارم برویم برای پایان برنامه مون یکی دو دقیقه می شود بحث را جمع کرد؟ برای امروز یک نقطه ای بگذاریم

حجت الاسلام پناهیان: مهمترین جایی که در نماز باید توجه کنیم کجاست؟ به حدی که اگر این نقطه ی نماز با توجه بود با توجه نباشد توهین به پروردگار عالم کردید و روایت خیلی سهمگینی اینجا وجود دارد الله اکبر اولاً تکبیرۀ الاحرام اون لحظه اول بی توجه باشد در روایت حرف های خیلی سنگینی هست که یک قسمتش را من می توانم بگویم و قسمت های دیگرش را اصلا نمی توانم بگویم که می فرماید که یا کاد تخاطبنی می خواهی من را فریب بدهی لذا الله اکبر نماز را با توجه بگویید این یک مسئله، مسئله دیگر این که این مراتب توجهی که من گفتم مراتب توجه چهار گانه همین که من توجه کنم الفاظ را درست بگویم این چیز کمی نیست یعنی ادب دارم رعایت می کنم می دانید دیگر الفاظ ممکن است حتی نماز را باطل کند همین توجه من به الفاظ توجه من به رفتار توجه من به معانی و توجه من به لوازم معانی اینها همه اش یک مرحله است مان یک الله اکبر که مهمترین قسمت همین نماز هست یک مرحله دیگر هم داریم که از این مرحله بالاتر است و اون توجه به خود خداوند متعال است به عظمت او به مقام او به یک معانی بسیار عمیقی که فراتر از حتی این الفاظ نماز ممکن است باشد که دیگر انسان از این اون حرفی که آقای جوادی عاملی زدند که زیارت خداست لقاء الله است در واقع اون دیگر مال از این به بعد است من مراتب چهارگانه ابتدایی خودمان را گفتم اون برتر خیلی بالاست

ملایی:  به خاطر همین است که بزرگان گفتند هر کاری می خواهی بکنی توجه بیاید قبل از اینکه تکبیرۀ الاحرام را بگویی مقدماتی فراهم بکن و همان ذکرهایی که هست و طمأنینه و اینها و بعد دیگر خیلی خوب اگر صلاح دانستید که چیزی مانده تکمیل شود هفته آینده ما در خدمت هستیم ولی برای امروز دیگر واقعا زمان نداریم خیلی متشکرم حاج آقای پناهی دو سه تا نکته است مرور کنیم قربانی ماه شوال المکرم سفره ای گسترده برای خیر رساندن به خانواده هایی که از طریق برنامه سمت خدا اطعام می شوند و شما می توانید با ارسال عدد 14 به 2000303 در قربانی ماه شوال المکرم شرکت کنید یک خدا قوت به دوستانم در موسسه ی حضرت ام المومنین و خدیجه کبری سلام الله علیها نکته بعدی اینکه بگذارید یک پشت جلد بخوانم برایتان

گفت ای درگهی که بر این عرش برین جبهه سای توست

 خورشید حرم کبریای توست

پنداشت خصم که از تو نشانی به جا نماند

غافل که خلوت دل عالم سرای توست

یک کتاب است می خواهم خدمت تان معرفی کنم اگر دوست داشتید پیرامون امروز که دوستان عزیزم نشان می دهند بسته تصویر روی جلد را نگاه می کنید این کتاب است گنبد کبریا کتابی است که اگر دوست دارید تهیه کنید می توانید کانال های برنامه را همراهی کنید و یک پیامک بدهید به 20000303 که چطوری این کتاب را تهیه کنید می توانید کانال های برنامه را همراهی کنید و می توانید یک پیامک بدهید به 20000303 راهنمایی تان کنند دوستان که چطوری این کتاب را تهیه کنید برای جناب آقای حیدرعلی جعفری محقق جوان کشورمان است و یک پژوهش تاریخی است پیرامون حادثه و واقعه تخریب قبور ائمه بزرگوار بقیع سلام الله علیهم اجمعین و اما قرآن کریم خدمت قرآن باشیم آیات پایانی سوره مبارکه ی قصص را و آیات ابتدائی سوره مبارکه عنکبوت را امروز در صفحه 396 تا چند لحظه دیگر تلاوتش را دوستان پخش می کنند انشاالله محضرش خواهیم بود ثوابش تقدیم شود به آقایمان امام حسن و امام حسین علیه السلام که دوشنبه هایمان به نامش اونها است خیلی متشکرم از صبوری تان از همین جا سلام به آقا نجم الدین شریعتی که اولین برنامه بعد از ماه مبارک رمضان را فردا انشاالله ایشان اینجا خواهد بود و میزبان شما خواهد بود. به اتفاق حاج آقای پناهیان و همه رفقا التماس دعا و خداحافظ تان.

( قرآن کریم آیات ابتدائی سوره مبارکه عنکبوت صفحه 396)